HOẠN THƯ – TRUYỆN KIỀU

Z477Lại nói, nghe lời Thúc Sinh khuyên: “Liệu mà xa chạy cao bay/ Ái ân ta có ngần này mà thôi”, Kiều đã trốn khỏi Quan Âm Các đến nương nhờ vãi Giác Duyên tại Chiêu Ẩn Am. Vì thấy Kiều mang theo một số chuông vàng khánh bạc nhà họ Hoạn, vãi Giác Duyên sợ liên lụy, đã gửi Kiều tới nhà Bạc Bà. Mụ này liền đem Kiều bán cho lầu xanh Châu Thai. Vậy là Kiều “thanh lâu 2 lượt”.

May thay, lần này, Kiều gặp được người hùng Từ Hải “triều đình riêng một góc trời/ Gồm 2 văn võ rạch đôi sơn hà”. Từ Hải đã cho Kiều dịp báo ân, báo oán. Và Kiều gặp lại Hoạn Thư, ở tư thế “Dưới cờ, gươm tuốt nắp ra/ Chính danh thủ phạm tên là Hoạn Thư”.

Như status trước đã nói, Hoạn Thư là con nhà danh gia vọng tộc, có học thức, một tiểu thư khôn ngoan. Mới nhìn thấy Kiều, tiểu thư đã “Khấu đầu dưới trướng liệu điều kêu ca/ Rằng tôi chút phận đàn bà/ Ghen tuông thì cũng người ta thường tình”.

Rồi tiểu thư khéo léo nhắc lại việc trước đây khi đưa Kiều ra Quan Âm Các chép kinh, cho 2 người phục dịch và khi Kiều trốn mang theo kim ngân, nàng đã không cho người đuổi bắt… Rồi nàng bồi thêm:
Lòng riêng riêng những kính yêu
Chồng chung chưa dễ ai chiều cho ai
Trót đà gây việc chông gai
Còn nhờ lượng bể thương bài nào chăng

Nói vậy ai còn bắt bẻ và kết tội được. Đến như nữ sĩ Hồ Xuân Hương cũng đã phải kêu lên:
Chém cha cái kiếp lấy chồng chung
Kẻ đắp chăn bông, kẻ lạnh lùng
Năm thì mười họa hay chăng chớ
Một tháng đôi lần có cũng không

Nghe lời trần tình của Hoạn Thư, Kiều đã phải khen: “Khôn ngoan đến mực, nói năng phải lời” và “Truyền quân lệnh xuống trướng tiền tha ngay”.

*****
Ngày nay các bạn trẻ có thích Truyện Kiều không nhỉ? Lớp 60 tuổi như bọn mình thời đó rất mê. Truyện Kiều có 3.254 câu cả thẩy, mình phải thuộc tới 1/3. Bây giờ rơi rụng nhiều. Nhưng cốt chuyện và những điểm mốc thì vẫn nhớ.

Thi hào Nguyễn Du sáng tác truyện Kiều dựa theo cốt truyện Đoạn Trường Tân Thanh hay còn gọi là Kim Vân Kiều chuyện do Thanh Tâm Tài Nhân biên soạn. Khi được Vua Gia Long phái đi sứ sang Tàu, Cụ đọc chuyện đó thấy cuộc đời trầm luân lưu lạc của nàng Kiều. Dựa vào cốt chuyện này, Cụ đã viết nên thiên Truyện Kiều bất hủ bằng 3.254 câu thơ lục bát.

So với nguyên bản Đoạn Trường Tân Thanh, Truyện Kiều của Cụ có nhiều tình tiết mới. Tính cách của các nhân vật cũng rất khác.

Thí dụ: Trong vụ báo oán, ở nguyên bản, Kiều đã cho lột trần và treo Hoạn Thư lên xà nhà để hành tội, hoặc bà mẹ Hoạn Thư, trước đã đánh Kiều 30 roi thì khi báo oán, Kiều cũng cho đánh trả y như vậy, đến nỗi người quản gia của họ Hoạn đã xin chịu thay vì phu nhân tuổi già không chịu nổi. Trong Truyện Kiều của Cụ Nguyễn đã bỏ qua sự việc này và khi cho người đi bắt gia đình Hoạn Thư, nàng đã dặn: “Giữ giàng họ Thúc một nhà cho yên”.

Cho Kiều xử nhân hậu như vậy, người ta nói rằng, Cụ Tiên Điền là người am hiểu phật học với triết lý “Dĩ ân báo oán, oán nghiệp tiêu tan/ Dĩ oán báo oán, oán nghiệp trùng trùng”.

Cụ Nguyễn Du, thơ đã tài, lại là một người nhân hậu. Kính thay!

Z478

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s